همزمان با رشد فیزیکی کودکان باید رشد و پرورش ذهن آنها هم شکل بگیرد. پرورش ذهنی کودکان به صورت عملی در رفتار کودکان مشخص میشود. یکی از مهمترین علائمی که نشاندهنده رشد کودک هست، بکار بردن کلمات زیاد و جدید در هنگام صحبت کردن است. بکار بردن کلمات جدید نیازمند افزایش واژگان لغات کودک است. چگونگی بهبود و افزایش واژگان لغات نیازمند کمک گرفتن از روشهایی است که در این مطلب برای شما بیان خواهیم کرد.
واژگان لغات و بهبود آن تأثیر مستقیمی در بهبود و رفع اختلالات یادگیری کودک دارد. پس حتماً این مطلب را با دقت بالایی بخوانید و مواردی که در آن بیان شده است را برای بهبود هوش زبانی و دایره لغات کودک خود بکار بگیرید.
بهبود و تقویت واژگان لغات کودک تأثیر مستقیم در افزایش درک مطلب کودک و همچنین بهبود قدرت بیان کودک در جهت ارتباطگیری میشود.
کودکان در سنین بسیار پایین حافظه کمی برای یادگیری کلمات دارند. به مرور این کلمات بیشتر میشوند و دایره لغات و واژگان کلمات بهتر میشود.
مطمئناً از خودتان خواهید پرسید که دایره لغات و تعداد کلماتی که او بکار میبرد چه اندازه است؟ دوست دارید که کلماتی که در حافظه کودک شما وجود دارد بیشتر شود. والدین همیشه دقت میکنند که تعداد واژگانی که کودکان در طول روز بکار میگیرند تا چه اندازه است؟ و حتی میدانند که آنها از چه کلماتی استفاده میکنند.
در برخی اوقات شما متوجه میشوید که او کلمات جدیدی را بکار میگیرد. اما شما نمیدانید که از کجا این کلمات جدید را یاد گرفته است. در حالی که شما هیچوقت این کلمات را بکار نبردهاید.
در برخی اوقات متوجه میشوید که برای یک کلمه خاص از مترادف آن یا صفت خاصی برای آن کلمه کمک میگیرد. یا اینکه بجای استفاده از آن کلمه یا عبارت، سعی میکند تا آن را با کمک شباهت دادن و تشبیه کردن، برای شما مفهومسازی بکند.
تمام این موارد نشاندهنده این هست که او سعی دارد تا افزایش هوش کلامی را در خودش پرورش دهد. هوش کلامی یکی از عناصر مهم برای پرورش ذهن کودک و روشی بسیار عالی برای ارتباطگیری است ، که در یک مطلب جدا در مورد آن و افزایش آن نکات بسیار مهمی را بیان کردیم.
با توجه به اینکه ثبت واژهها برای کودکانی که در حال رشد هستند، یک واقعیت است و بهترین زمانی که والدین میتوانند دایره لغات و واژگان لغات کودک را افزایش دهند در همین سنین است.
اصولاً کلماتی که در زندگی بکار میبریم شامل دست بندیهای مختلفی است. شما به عنوان والدین باید در اندازه خاصی این کلمات را بشناسید تا بتوانید تشخیص دهید که چه واژگان لغاتی برای کودک شما بیشتر نیاز است.
1- تعدادی کلمات هستند که اصلاً معنی آنها را نمیدانیم و هیچوقت از آنها استفاده نکردهایم.
2- تعدادی کلماتی هستند که به طور تقریبی معنای آنها را میدانیم و خیلی کم از آنها در واژگان لغات استفاده میکنیم. البته به صورت کامل معنی دقیق آنها را نمیدانیم.
3- کلماتی وجود دارند که به صورت کامل معنای آنها را درک میکنیم، اما باز هم آنها را در بین کلماتی که در روزمره استفاده میکنیم بکار نمیبریم.
4- در نهایت کلماتی هستند که کلمات آنها را میدانیم و به طور مکرر از آنها در طول معاشرتهای روزانه چه در خانه و چه در اجتماع استفاده میکنیم. این دسته از کلمات، عبارتهایی هستند که هر چه قدر این واژگان بیشتر باشد، نشاندهنده قدرت بیان و شیوایی بهتر در معاشرت روزانه ما هستند.
مطمئناً کار کردن با کودکان میتواند آنها را در شرایط بسیار مناسبتری در زمینه افزایش واژگان لغات قرار دهد. اما برخی کودکان هستند که همیشه دقت و توجه بیشتری به کلمات دیگران دارند و سعی میکنند تا عبارات و جملاتی که اطرافیان آنها و مخصوص در درجه اول والدین آنها بکار میبرند را به یاد بسپارند و در حافظه مخصوص واژگان لغات خود قرار دهند.
آنها علاقه بسیار بیشتری به یادگیری کلمات جدید دارند و سعی میکنند تا کلمات جدید که یاد میگیرند را زیاد بکار ببرند. زیرا احساس میکنند که این کار یک حرکت زیبا و لذت بخش است.
طبق پژوهش هایی که انجام شده است، دختران همیشه نسبت به پسران از هوش زبانی بهتری برخوردار هستند. این نشان میدهد که دختران دارای ذهن و حافظه یادگیری قویتری نسبت به پسران هستند.
گرچه نقش محیط اطراف کودکان هم بسیار مهم است. کوکانی که در اطراف آنها از کلمات متعدد و جدید استفاده میشود واژگان لغات بهتری نسبت به کودکانی است که تعداد واژگان کمتر و تکراری در اطراف آنها وجود دارد.
این موضوع نقش والدین را به عنوان اطرافیان اصلی کودک بیشتر نشان میدهد و باید والدین سعی کنند تا با کمک روشهای نوین، کودکان را به مرحلهای برسانند که بتوانند هوش زبانی خودشان را افزایش دهند.
مطمئنا مهمترین موردی که میتواند تأثیر مستقیم و زیادی در افزایش واژگان لغات کودک داشته باشد، محیطهای غنی از کلمات است. کودکانی که در محیطهای این چنینی وجود دارند، میتوانند دایره لغات خودشان را نسبت به دیگر کودکان افزایش دهند.
خوشبیان بودن و خوشصحبت بودن کودکان این را نشان میدهد که آنها در محیطهای بسیار خوبی رشد کردهاند و توانستهاند تا گنجینه لغات خودشان را افزایش دهند.
این کودکان میتوانند در محیط مدرسه و دوستان خود، همیشه ارتباط خوبی را برقرار کنند. آنها در هنگام مدرسه میتوانند بهراحتی املا و انشا بنویسند. آنها دیگر همانند دیگر کودکان مشکلات املانویسی ندارند و نیازی نیست که از کاربرگ های املا بخواهند استفاده کنند.
در بخش زیر به شما روشهایی را خواهیم گفت که با کمک آنها میتواند گنجینه لغات کودکان را افزایش دهید.
اولین کاری که شما میتوانید انجام دهید تشویق کردن در زمانی است که کودک کلمات و عبارت جدید را به کار میبرد. اگر کودک شما کلمه جدید استفاده کرد، سعی کنید خودتان هم این کلمات را چند بار استفاده کنید تا همیشه در ذهن کودک قرار بگیرد.
از او بپرسید که این کلمه جدید را از کجا و از چه کسی یاد گرفته و به چه شکلی در ذهن خود قرار داده است؟! این موارد بسیار مهم است تا بتوانید از آن طریق عبارت جدید را به کودک بیاموزید.
در برخی اوقات شاهد هستیم که کودکان قصد دارند تا جوابی را پاسخ دهند و یا چیزی را درخواست کنند، اما والدین قبل از اینکه کودک حرف خود را بزند، شروع میکنند به صحبت کردن به جای او.
آیا میدانید صحبت کردن و نظر دادن به جای کودک میتواند نتیجه بدی در ایجاد ارتباط او با دیگران داشته باشد؟
بجای اینکه خودتان به جای کودک صحبت کنید، کمی خویشتنداری و صبر داشته باشید تا کودک بتواند با توجه به کلماتی که میداند مفهوم خود را برساند. شما در این مسیر که ممکن است حتی زیر 1 دقیق باشد، فقط میتواند واژگان جدید را به او بگویید تا بتواند برای بیان خواسته خودش استفاده کند.
به طور مثال وقتی به مهمانی میروید و یا از آشنایان شما به منزل شما میآیند، سعی نکنید که خودتان به جای کودک سلام کنید. یا اگر سؤالی از کودک شما پرسیده میشود، شما نباید جوابی بدهید. بلکه باید منتظر باشید تا کودک پاسخ را پیدا کرده و سپس بهترین جواب را پیدا کند و با توجه به کلماتی که در ذهن خود دارد، برای پاسخ استفاده کند. شما فقط میتوانید کلمات جدید را به او یاد دهید تا برای پاسخدهی استفاده کند.
یکی از روشهایی که میشود دایره لغات کودکان را افزایش داد، همصحبتی و همکلامی با کودک است. اما پیشنیاز این همصحبتی بالا بودن و غنی بودن شما در کلمات است. اگر شما از کلمات بخش 4 غنی نباشید، نمیتوانید بهراحتی از آنها برای همصحبتی با کودکان استفاده کنید.
همصحبتی با کسانی که واژههای غنی را در ذهن خود دارند، میتواند حس خوبی را به فرد مقابل (چه کودک و چه بزرگسال) دهند.
یکی دیگر از روشهایی که میتوانید کلمات جدید را به او بیاموزید، سؤال پرسیدن و نظرخواهی از او در مورد برخی موارد است. نکته مهم در این مورد، سؤالات و نظرات کوتاه است. سعی نکنید تا از او نظرات طولانی درخواست کنید. زیرا کودکان در سن پایین علاقه زیادی به پاسخ دادن طولانی ندارند.
شما میتوانید تعداد نظرخواهی را بیشتر کرده، اما سؤال را کوتاه از او بپرسید. سعی کنید تا از او بپرسید که چه واژهای برای این کار مناسب است. کودکان در اجرای عملی یک کار و فعالیت بهتر میتوانند، مفهوم را بهتر در ذهن قرار دهند. این روش نظرخواهی قابلیت ماندگاری بیشتری دارد.
نظرخواهی از کودکان باعث افزایش اعتمادبهنفس در کودکان میشود و در نتیجه میتواند باعث شود تا آنها در سنین بالاتر ارتباطگیری بهتری داشته باشند.
همراه کردن کودکان در اجتماع، میتواند تأثیر بسیار خوبی در یادگیری کلمات جدید و قرارگیری آنها در ذهن داشته باشد. شما میتوانید زمانی که برای خرید به بیرون میروید کودک را همراه خود به بیرون ببرید تا با کلمات و رفتارهای جدید جامعه آشنا شود.
شما وقتی کودک را وارد اجتماع میکنید میتوانید او را تشویق کنید تا با دیگران صحبت کند. او در اجتماع یاد خواهد گرفت که چگونه باید با دیگران ارتباط برقرار کرده و با آنها با کمک کلمات و واژگان جدید صحبت کند.
در زمانی که شما در حال خواندن کتاب داستان هستید، یک زمان خوب برای یادگیری واژگان کودک هست. کتاب داستان باید متناسب با سن کودک باشد.
در هنگام خواندن داستان باید سعی کنید با او صحبت کنید و عبارتهایی که در کتاب داستان وجود دارد را پیدا کرده و به عنوان عبارتهای جدید به او بیاموزید.
سخن پایانی
افزایش واژگان لغات کودک و بهبود سطح هوش زبانی او میتواند در رفع خیلی از اختلالات یادگیری او بسیار تأثیرگذار باشد. اما امروزه به خاطر فعالیتهای زیاد والدین در اجتماع زیاد به این موضوع رسیدگی نمیشود و در برخی موارد حتی کودک را تنها گذاشته و رشد و پرورش کودک به تأخیر میافتد.
اگر شما نظر انتقادی در این مورد دارید حتماً برای ما ارسال کنید. زیرا میتوانیم به بهبود این موضوع و چگونگی ارتقای واژگان لغات و دایره کلمات جدید کمک کنیم.
